Page 421 - Türkiye'de Eğitim Bilimleri Tarihi Üzerinde Bir Araştırma

CUMHURİYETDÖNEMİ 393

varsayımsal esaslara dayanır. Bunun sonunda, öğrencinin davranışı,
zaman zaman gözlenir ve yoklanır.
Bu anlayış, Dr.Selâhattin Ertürk, Hacettepe Üniversitesine geçtikten
sonra da orada geliştirilerek devam etmiştir. “Eğitimde Program Ge­
liştirme” kitabı, bu çalışmalarının bir ürünü olmuştur. Orada yetiştirdiği
öğrenciler yoluyla. Millî Eğitimimizde program hazırlamada önemli bir
adım atılmıştır. Dr. Yaşar Baykal ve arkadaşlarının hazırladığı ilkokul
Matematik Programı buna göre düzenlenmişir.
Daha sonra Bloom ve arkadaşlarının ortaya koyduğu hedeflerin aşa­
malı sırası, öğretimde ders planlarında da bir anahtar olarak kullanılmıştır,
yahut kullanılabileceği belirtilmiştir. Bunun için konunun türüne bakmak ge-
mkir. Bilgi düzeyinde, duygusal davranışlar düzeyinde ve psikomotor (de-
''imsel beceriler) düzeyinde amaç saptamak için, önce, konunun bilgi konusu
yoksa, duygu konusu mu, devimsel beceri konusu mu olduğuna karar
Vermek gerekir. Sonra ona uygun basamaklardan sıra ile geçilir ve amaç sap­
tanır. Bazı konularda bunların her ikisi de yer alır. Böyle aşamalı bir he­
defler listesi, öğretmenin amaç yazmasını kolaylaştırmıştır.('*^)

DEMOKRATİK EĞİTİM HAREKETLERİNİN HIZLANMASI
Demokratik eğitim hareketleri İkinci Meşrutiyetten itibaren ortaya
Çıkmaya başlamış ve Cumhuriyet döneminde bir hayli hız kazanmıştır.
•949’da toplanan 4. Millî Eğitim Şûrası bu konuyu inceledi. Birtakım ka­
rarlara vardı. 1945’te çok partili yaşama geçmemiz ve 1950’de iktidarın
I^ir partiden başka bir partiye geçmesi, bu harekete yönelik davranışların
ol^ullarda da yer almasına imkân hazırlamıştı. 1960’da iktidarın askerî bir
darbe ile sona erdirilmesi, demokratik eğitimi yeniden gündeme ge­
tirmiştir. Demokrasiye ilişkin yeni telif ve çeviri eserler yayımlanmıştır,
i 958 yılında R. Dottrens’in “Eğitim ve Demokrasi ile 1962 de
i^>Lacombe’nin “Demokrasi Buhranı” adlı kitapları bunlardandır.
Demokratik anlayışı tanıtma, benimsetme görevi, önce, eğitimcilere
düşüyordu. Bu sırada, yine Gazi Eğitim Enstitüsü öğretmenlerinden Dr.
Selâhattin Ertürk, 1962 yılında Pedagoji bölümü öğretmen ve öğ­
lencilerinin çıkardığı “Pedagoji” adlı dergide, “Demokrasi Se­
ferberliğinde öğretmene Düşen İş” başlıklı bir yazı yazdı. Bu yazıda,
demokrasi eğitimine olan ihtiyacı belirtti; öğretmene düşen ödevleri dile
getirdi. Demokratik davranışların bir ölçütünü verdi ve demokrasiye ina-

Binbaşioğlu, Cavii, (iencl öf^reti Bilgisi, Ankara, 1991, s. 1.CVI34.