Page 207 - Dünya Eğitimine Yön Verenler - I

Yeni Eğitim, bir insanın gelişim sürecinde çocuğu tanıyan ilk ve en önemli
ruhtu. Böyle bir gelişim uygun bir ortam gerektirir. Önemli bir koşul özgür bir
atmosfer olmasıdır. Yaşayan şeyler gibi, çocuk yaşadığı çevrede etkileşimle
gelişir. Günümüzde eğitimcinin rolü çocuğun ihtiyaçları ile en tutarlı olacak
bir ortam oluşturmaktır. Cousinet, bu düşünceyi ifade etmek için bir metafor
arayarak geleneksel bir bahçıvan metaforunu reddetti ve sağlık uzmanı me-
taforunu seçti. Belirgin bir şekilde eğitimci-sağlık uzmanının rolü tamamen
öğretmeninkinden farklıdır ve böyle bir kişinin işe alınmasına ve eğitimine
farklı bir şekilde yaklaşılmalıdır.

Sonuç olarak önemli olan şey, ruhu, yöntemin çalışan bir araç olmasıdır
yani çocuğun çalışmak için kullanmayı öğrendiği araçtır. Öğretmenin rolü,
onların en iyi yöntemlerle karşılaşacağı zemini hazırlamak ve önerilen yön-
temleri keşfetmek ya da geliştirmek için öğrencilerini her zamankinden daha
fazla yakından gözlemleyerek bir alt yapı hazırlamaktır.
Cousinet bu doğrultuda devam ederek son kitabında öğrenmenin psiko-
lojisini çalıştı. Öğrenme ve koşullanmanın önemli ölçüde farklılaştığı yer ula-
şılması gereken hedefin ne olduğunu bilmektedir. Bu farkındalık ne kadar
sönük olsa da insanlar sadece bildikleri ile ilgilidirler (ilginin merkezi). Bir
çocuk başkalarının yürüdüğünü gördüğü için yürümeyi öğrenir ve kendi ça-
baları görünüşte açık bir amaçla tetiklenir ve bir öykünme ile uyarılır. Ancak
okulda meydana geldiği şekil bu değildir. Aritmetik istisnası ile birlikte ço-
cuklar tamamen okulda öğretilen tüm konulara aşina değildir ve bu yüzden
onları öğrenmek için herhangi bir istek duyamazlar. Buna ilave olarak öğreten
bir öğretmen öykünecek bir model değildir. Bu yüzden ihtiyaç duyulan şey
görünüşte bilginin amacını harekete geçirecek durumlar bulmaktır ve böyle-
likle ilgi ortaya çıkar. Örneğin Cousinet, bir hecelemenin farkındalığı, yazarın,
yazılanı başkalarına gösterdiğinde anlaşılır hâle geldiğini ifade etmektedir.
Ondan sonra özellikle yazılı iletişim sıklıkla uygulanır, öğrenme ve araştırma
hareket hâlinde olur. Örneğin, Cousinet grup çalışmasında heceleme hakkın-
da sözlüklere başvurma ile tanık olduğum sayısız tartışmalar hatırlıyorum
diye devam etmektedir. Bu tür tartışmalar kendi kendilerine gerçekleşen et-
kinliklerdir. Öykünme, öğretmen tarafından “Haydi deneyelim, çözelim ve
çocuklara sözlüklerde ve dil bilgisi kitabına bakarak yapalım.” demesi ile
başlar.
Okuma ve yazma gibi çocuğun uygulamalarını anlayabileceği işlevsel be-
cerilerinin kazanımını uyarmak hiç şüphesiz kolay bir durum değildir. Ancak

206 • DÜNYA EĞİTİMİNE YÖN VERENLER DÜNYA EĞİTİMİNE YÖN VERENLER • 207